تحلیل پدیدارشناختی نمایش مصرف و سبک زندگی در شبکه‌های اجتماعی آنلاین (مطالعه موردی: کاربران اینستاگرام)

نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه کاشان

2 دانشجوی دکتری بررسی مسائل اجتماعی ایران، دانشگاه کاشان (نویسنده مسئول)

3 دانشجوی دکتری بررسی مسائل اجتماعی ایران، دانشگاه کاشان

10.22081/jiss.2018.66696

چکیده

با سیطره‌یافتن وجه تکنولوژیک در زیست جهان معاصر، ساحت تعاملات اجتماعی و شیوه‌های هویت‌یابی و هویت‌سازی نیز تغییر یافته‌اند؛ چنان‌که شبکه‌های اجتماعی آنلاین از بسترهای مهم خودابرازی، ساخت هویت شخصی و نمایش منش اجتماعی و سبک زیستی هستند. این پژوهش با استفاده از آرای نظری جامعه‌شناختی مرتبط با سبک زندگی و رسانه‌های اجتماعی به تحلیل چگونگی بازنمایی و نمایش زیست روزمره در فضای اینستاگرام پرداخته است. روش پژوهش از نوع کیفی است و حجم نمونه با اتکاء بر منطق اشباع نظری شامل 23 نفر است. تحلیل داده‌ها با استفاده روش تحلیل درون‌مایه‌ای کلارک و براون انجام شده است.
نتایج پژوهش بیان‌گر آن است که کُنش‌گران ایرانی در فضای مجازی، شبکه اینستاگرام را بستری برای نمایش زندگی روزانه، اشتراک‌گذاری جنبه‌های جذاب بدنی و ارائه گزارشی از تفریحات و لذت‌های فردگرایانه می‌دانند. بنابراین، استراتژی‌های نمایشی کُنش‌گران در شبکه اجتماعی اینستاگرام، بیشتر در جهت بازنمایی سبک زندگی مدرن است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Phenomenological Analysis of Showing Consumption and Lifestyle in Online Social Networks: A Case Study of Instagram Users

نویسندگان [English]

  • Mehran Sohrabzadeh 1
  • Morteza Vahedian 2
  • Hassan Piri 3
1 Associate Professor, Department of Social Sciences, University of Kashan
2 Doctoral Student of Study of Social Problems, University of Kashan (Corresponding Author)
3 Doctoral Student of Study of Social Problems, University of Kashan
چکیده [English]

With the dominance of the technological aspect in the contemporary world, the scope of social interactions and means of identification and identity formation has also changed, as online social networks are one of the key contexts for self-expression, making personal identity, and displaying social character and lifestyle. Using sociological theoretical opinions related to lifestyle and social media, this research has analyzed the way in which everyday life is represented and displayed in the context of Instagram. The research method is qualitative and based on the logic of theoretical saturation, the sample size includes 23 people. Data analysis was performed using Clarke and Braun's thematic analysis method.
The results of the research indicate that Iranian actors in cyberspace see the Instagram network as a place for showing daily life, sharing fascinating physical aspects, and presenting a story of individualistic pleasures. Thus, the actors' acting strategies in the Instagram social network are often in the way of representing modern lifestyles.

کلیدواژه‌ها [English]

  • virtual social networks
  • self-expression
  • lifestyle
  • modern consumption
  1. آسابرگر، آرتور (1379)، روش‌های تحلیل رسانه‌ها، ترجمه: پرویز اجلالی، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات رسانه‌ها.
  2. اباذری، یوسف و حسن چاوشیان (1381)، «از طبقه اجتماعی تا سبک زندگی: رویکردهای نوین در تحلیل جامعه‌شناختی هویت اجتماعی»، فصلنامه علوم اجتماعی، ش20.
  3. اسلیتر، دن و فرن تونیکس (1386)، جامعه بازار، بازار و نظریه اجتماعی مدرن، ترجمه: حسین قاضیان، تهران: نشر نی.
  4. برمن، مارشال (1389)، تجربه مدرنیته، ترجمه: مراد فرهادپور، چ 8، تهران: نشر طرح نو.
  5. بنت، اندی (1386)، فرهنگ و زندگی روزمره، ترجمه: لیلا جوافشانی و حسن چاوشیان، چ 1، تهران: نشر اختران.
  6. بنیامین، والتر (1390)، خیابان یک‌طرفه، چ 5، ترجمه: حمید فرازنده، تهران: نشر مرکز.
  7. پاسبانی، ابوالفضل (1391)، «مصرف تظاهری در آرای تورستین وبلن و موضوع پس‌انداز»، مجله تحقیقات اقتصادی، ش 98.
  8. تاملینسون، جان (1381)، جهانی‌شدن فرهنگ، ترجمه: محسن حکیمی، تهران: نشر فرهنگ و اندیشه.
  9. خان دیزچی، امیرحسین (1387)، «پیوند صنعت و فرهنگ تن‌آسایی در جهان امروز»، فصلنامه رسانه، ش 4.
  10. خوانچه سپهر، ناصری (1389)، «نقش بازنمایی رسانه‌ای الگوهای مصرف در شکل‌گیری نگرش‌ها و رفتارها مصرفی مخاطبان»، فصلنامه پژوهش‌های ارتباطی، ش 1.
  11. خوشنویس، ناهید (1389)، «رسانه و سبک زندگی»، ماهنامه روابط عمومی، ش 73.
  12. رزاقی، ابراهیم (1373)، الگوی مصرف و تهاجم فرهنگی، چ 1، تهران: انتشارات چاپ‌پخش.
  13. رضوی‌زاده، سیدنورالدین (1386)، بررسی تاثیر مصرف رسانه‌ها به سبک زندگی ساکنان تهران، تهران: پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات.
  14. ریتزر، جورج (1380)، نظریه‌های جامعه‌شناسی در دوران معاصر، ترجمه: محسن ثلانی، چ 5، تهران: نشر علمی.
  15. سعیدی، علی (1382)، «جامعه مصرفی و جوانان»، مجله مطالعات جوانان، ش 5.
  16. عضدانلو، حمید (1386)، جامعه‌شناسی (مفاهیم اساسی)، چ 2، تهران: نشر نی.
  17. فاضلی، محمد (1382)، مصرف و سبک زندگی، چ 1، قم: انتشارات صبح صادق.
  18. ـــــــــــــــ (1386)، «تصویری از سبک زندگی فرهنگی جامعه دانشجویی»، فصلنامه تحقیقات فرهنگی، ش 1.
  19. قنادان، منصور و ناهید مطیع و هدایت‌الله ستوده (1384)، جامعه‌شناسی مفاهیم کلیدی، تهران: آوای نور.
  20. کاظمی، عباس (1389)، «تیپولوژی خریداران در مراکز خرید شهری»، نامه علوم اجتماعی، ش 37.
  21. کاظمی، عباس و یوسف اباذری (1383)، «زندگی روزمره و مراکز خرید در شهر تهران»، نامه انسان‌شناسی، ش 6.
  22. کلانتری، عبدالحسین (1389)، «سبک زندگی‌سازی برنامه‌های رادیویی»، فصلنامه رسانه، ش 4.
  23. کوزر، لوئیس (1386)، زندگی و اندیشۀ بزرگان جامعه‌شناسی، ترجمه: محسن ثلاثی، تهران: شرکت سهامی انتشار.
  24. گرونو، یوکا (1392)، جامعه‌شناسی سلیقه، ترجمه: مسعود کیانپور، چ 1، تهران: نشر مرکز.
  25. گل‌محمدی، احمد (1381)، جهانی‌شدن، فرهنگ و هویت، تهران: نشر نی.
  26. گیبینز، جان آر و بوریمر (1381)، سیاست پست مدرنیته، ترجمه منصور انصاری، چ 1، تهران: انتشارات گام نو.
  27. ممتاز، فریده (1383)، «مفهوم طبقه از دیدگاه بوردیو»، پژوهش‌نامه علوم انسانی.
  28. مهدوی‌کنی، محمدسعید (1386)، «سبک زندگی»، فصلنامه تحقیقات فرهنگی، ش 1.
  29. نیکزاد، مهرداد (1382)، «تحلیل اجتماعی کنش‌های مصرفی»، نامه پژوهش فرهنگی، ش 7.
  30. واحدیان، مرتضی (1391)، «پاساژ؛ ایماژهای ذهنی، ایهام‌های عینی»، خبرگزاری ندای بی‌صدا.
  31. وبلن، تورستین (1386)، نظریۀ طبقه تن‌آسا، ترجمه: فرهنگ ارشاد، چ 2، تهران: نشر نی.
  32. Aguirre, E., Sumner, E.M., & Wagner, C. (2016), “The relationship between Instagram selfies and body image in young adult women,” First Monday, 21.
  33. B. Marder, A. Joinson, A. Shankar, D. Houghton (2016), “The extended “chilling” effect of Facebook: The cold reality of ubiquitous social networking”, Computers in Human Behavior, pp. 582592.
  34. Bordo SR (2003), Unbearable Weight: Feminism, Western Culture, and the Body, Berkeley, CA: University of California Press.
  35. Bourdieu P (1996), Photography: A Middle - brow Art, Palo Alto, CA.
  36. ________ (1984), Distinction: A social critique of the judgement of taste. Cambridge, MA: Harvard University Press.
  37. Braun, V., & Clarke, V. (2006), “Using thematic analysis in psychology,” Qualitative Research in Psychology, 3 (2), pp.:77101.
  38. Edward Orehek1 and Lauren J. Human2 (2017), “SelfExpression on Social Media: Do Tweets Present Accurate and Positive Portraits of Impulsivity, SelfEsteem, and Attachment Style?” Personality and Social Psychology Bulletin, Vol. 43 (1), p. :60 70.
  39. Ellison, N. B., Vitak, J., Gray, R., & Lampe, C. (2014), “Cultivating social resources on social network sites: Facebook relationship maintenance behaviors and their role in social capital processes” Journal of Computer Mediated Communication, 19 (4), p.: 855870.
  40. Featherstone M (2010), “Body, image and affect in consumer culture” Body & Society 16 (1)، p.: 193ـ221
  41. Gibbs et al. (2006), J.L. Gibbs, N.B. Ellison, R.D. (2006), “Selfpresentation in online personals the role of anticipated future interaction, selfdisclosure, and perceived success”, in Internet dating Communication Research, 33 (2), pp. 152177
  42. Guta, Hala and Karolak, Magdalena (2015), “Veiling and Blogging: Social Media as Sites of Identity Negotiation and Expression among, Saudi Women” Journal of International Women's Studies, 16 (2), p.: 115127.
  43. Manago, A. M., Graham, M. B., Greenfield, P. M., & Salimkhan, G. (2008), “Selfpresentation and gender on MySpace” Journal of Applied Developmental Psychology, 29 (6), p.: 446458.
  44. Marwick A (2015), “Instafame: Luxury selfies in the attention economy”, Public Culture, 27 (1)، p.: 137ـ160.
  45. Rahul Gadekar, MICA (2017), “Gratifications of Facebook: A Literature Review” Online Journal of Communication and Media Technologies, Volume: 7 , p.: 87103.
  46. Schwarz, Ori. (2010), “On Friendship, Boobs, and the Logic of the Catalogue Online SelfPortraits as a Means for the Exchange of Capital,” Convergence 16, no. 2, p.: 16383.
  47. Stanford University Press.
  48. Van House N, Davis M, Ames M, Finn M and Viswanathan V (2005), “The uses of personal networked digital imaging: An empirical study of cameraphone photos and sharing”. In: Abstracts of the Conference on Human Factors in Computing Systems, Portland, OR. New York: ACM Press, p.: 1853ـ1856.