مؤلفه‌های جامعه صالح در اندیشه امام موسی صدر

نوع مقاله : علمی ـ پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه معارف اسلامی دانشکده علوم انسانی دانشگاه بوعلی سینا همدان، همدان، ایران

2 کارشناسی ارشد شیعه‌شناسی، گرایش کلام اسلامی، دانشگاه قم، قم، ایران

چکیده

تبیین تئوریک جامعه صالح و مدینه فاضله همواره یکی از دغدغه‌های اندیشمندان بوده و تلاش برای برپایی آن مهم‌ترین هدف مصلحان اجتماعی را تشکیل داده است. در این مقاله که براساس روش توصیفی – تحلیلی سامان یافته، کوشش شده است براساس نوشته‌ها و آثار برجای‌مانده از امام موسی صدر به‌عنوان یکی از مصلحان اجتماعی دین‌مدار، مؤلفه‌های مختلف جامعه صالح ترسیم شود. مؤلفه‌های الهیاتی، انسان‌شناختی، جامعه‌شناختی و اخلاقی مهم‌ترین پایه‌های تفکر اجتماعی او را تشکیل می‌دهند که برونداد آن جامعه‌ای مبتنی بر اندیشه توحیدی است که همه آحاد آن جامعه ضمن برابری در مقابل قانون به دلیل برابری در آفرینش از کرامت، آزادی، مساوات و عدالت برخوردارند که افراد را به سوی هدف مشترک متعالی و الهی رهنمون می‌سازد. جامعه به‌مثابه یک پیکر واحد در سایه حق‌مداری و وجود فضای تربیتی مناسب به پویایی همه‌جانبه اقتصادی و اجتماعی منجر خواهد شد که ازبین‌برنده رکود و بی‌عدالتی خواهد بود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The Components of a Righteous Society in the Thought of Imam Musa Sadr

نویسندگان [English]

  • vahid pashaei 1
  • SAMIRA Alamdar Ali Akbari 2
1 Assistant Professor, Department of Islamic Studies, Faculty of Humanities, Ibn Sina University, Hamedan, Iran (corresponding author)
2 M.A in Shia studies, Islamic theology, Qom University, Qom, Iran
چکیده [English]

The theoretical explanation of righteous society and city has always been one of the concerns of thinkers and trying to establish it has been the most important goal of social reformers. In this paper, which has been conducted based on the descriptive-analytical method; an attempt has been made to outline the various components of the righteous society based on the writings and works of Imam Musa Sadr as one of the religious-oriented social reformers. The theological, anthropological, sociological and ethical components form the most important foundations of his social thinking, the output of which is a society based on the idea of monotheism, in which all members of that society enjoy dignity, freedom, equality and justice while being equal before the law due to equality in creation and guides people towards the sublime and divine common goal. The society as a single body in the shadow of the right governance and the existence of a suitable educational environment will lead to all-round economic and social dynamics, which will eliminate stagnation and injustice.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Righteous society
  • righteous city
  • Imam Musa Sadr
  • social components
  1. * قرآن کریم

    1. آشوری، داریوش. (1387). دانشنامه سیاسی (چاپ شانزدهم). تهران: نشر مروارید.
    2. اصیل، حجت الله. (1381). آرمان‌شهر در اندیشه ایرانی (چاپ دوم). تهران: نشر نی.
    3. بدیع، امیرمهدی. (1364). یونانیان و بربرها (ج1 و 2، مترجم: احمد آرام، چاپ دوم). تهران: نشر پرواز.
    4. تقوی، سیدمرتضی. (1375). سخنی در مفهوم جامعه دینی. فقه اهل بیت(ع)، ش 7، صص 115-162.
    5. توسلی، غلامعباس. (1369). نظریه‌های جامعه‌شناسی (چاپ اول). تهران: انتشارات سمت.
    6. ستوده، هدایت‌الله. (1385). تاریخ تفکر اجتماعی در اسلام از فارابی‌تا شریعتی (چاپ دوم). تهران: نشر ندای آریانا.
    7. صدر، سیدموسی. (1390). حدیث سحرگاهان (گفتارهای تفسیری) (مترجمان: علیرضا محمودی و مهدی موسوی‌نژاد، چاپ اول). تهران: مؤسسه فرهنگی تحقیقاتی امام
      موسی صدر.
    8. صدر، سیدموسی. (1391الف). برای زندگی (گفتارهای تفسیری) (مترجم: مهدی فرخیان، چاپ دوم). تهران: مؤسسه فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر.
    9. صدر، سیدموسی. (1391ب). نای و نی (جستارهایی درباره اسلام، انسان، لبنان، مقاومت) (مترجم: علی حجتی کرمانی، چاپ دوم). تهران: مؤسسه فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر.
    10. صدر، سیدموسی. (1392الف). ادیان در خدمت انسان (جستارهایی درباره دین و مسائل جهان معاصر) (مترجم: گروه مترجمان، چاپ دوم). تهران: مؤسسه فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر.
    11. صدر، سیدموسی. (1392ب). انسان آسمان (جستارهایی درباره امیرالمؤمنین ع) (مترجم: احمد ناظم، چاپ اول). تهران: مؤسسه فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر.
    12. صفائی حائری، علی. (1387). انتظار درس‌هایی از انقلاب (دفتر اول). قم: انتشارات لیله‌القدر.
    13. صلیبا، جمیل. (1370). واژه‌نامه فلسفه و علوم اجتماعی (مترجمان: برک نیسی و سجادی). تهران: انتشارات حکمت.
    14. علوی‌تبار، علیرضا. (1377). جامعه مدنی و ایران امروز. تهران: انتشارات نقش و نگار.
    15. فارابی، ابونصر. (1368ق). آراء اهل‌ المدینة الفاضله. قاهره: مطبعة ‌الحجازی.
    16. فرخیان، مهدی. (1391). اندیشه ربوده شده (چاپ اول). تهران: مؤسسه فرهنگی تحقیقاتی امام موسی صدر.
    17. کاتوزیان، ناصر. (1391). مقدمه علم حقوق. تهران: شرکت سهامی انتشار.
    18. گویج، ژرژ؛ و دیگران. (1347). طرح مسائل جامعه‌شناسی امروز (مترجم: عبدالحسین نیک‌گهر). مشهد: دانشگاه مشهد.
    19. مصباح یزدی، محمدتقی. (1368). جامعه و تاریخ از دیدگاه قرآن (چاپ اول). تهران: سازمان تبلیغات اسلامی.
    20. مصباح یزدی، محمدتقی. (1376). پیش‌نیازهای مدیریت اسلامی. تهران: مؤسسه امام خمینی ره.
    21. مصباح یزدی، محمدتقی. (1384). نقد و بررسی مکاتب اخلاقی. قم: انتشارات مؤسسه امام خمینی ره.
    22. مطهری، مرتضی. (1359). بیست گفتار. قم: دفتر تبلیغات اسلامی.
    23. مطهری، مرتضی. (1366). فلسفه اخلاق. قم: نشر صدرا.
    24. مکارم، محمدحسن. (1377). مدینه فاضله در متون اسلامی (چاپ اول). قم: انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم.
    25. مور، تامس. (1361). آرمان‌شهر یوتوپیا (مترجمان: داریوش آشوری و نادر افشار نادری). تهران: خوارزمی.
    26. ناظرزاده کرمانی، فرناز. (1376). اصول و مبادی فلسفه سیاسی فارابی (چاپ اول). تهران: نشر دانشگاه الزهراء.
    27. واعظی، احمد. (1381). جامعه دینی جامعه مدنی (چاپ چهارم). تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.