تحلیل مبانی فرهنگ اجتماعی دفاعی- امنیتی در عصر غیبت در پرتو اندیشه مهدویت

نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی

نویسنده

دانشیار پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، قم، ایران

10.22081/jiss.2020.68812

چکیده

جامعه مهدوی دارای شاخصه‌های متعالی نظیر ایمان فراگیر، دین فراگیر، رفاه فراگیر، آسایش فراگیر و همچنین امنیت، دفاع و مقاومت فراگیر می‌باشد. شاخصه‌های فوق به ویژه شاخصه‌های امنیت، دفاع و مقاومت که مورد تأسی و الگوی جامعه منتظِر یعنی جامعه ولی فقیه در عصر غیبت بوده، قوام و تداوم آنها وابسته به مبانی و اصولی نظیر عدالت‌محوری، تعامل‌محوری، وحدت‌محوری و کاریزمامحوری رهبر، که هر کدام از این محورها به عنوان اصول و مبانی، بستر شاخصه‌های اجتماعی نظیر آسایش، آرامش، رفاه، مقاومت، امنیت و دفاع را فراهم می‌کنند. زیرا با عدالت‌گستری اعتماد عمومی مردم به نظام بیشتر می‌شود و با تعامل‌محوری، حضور جدی مردم در صحنه افزایش می‌یابد. و با وحدت‌محوری مشارکت عمومی و فراگیر مردم در جامعه جدی‌تر می‌شود و با نقش کاریزمایی رهبر، عشق و علاقه مردم به نظام و دولت مردان آن عمیق‌تر می‌شود. تحقیق پیش رو با محوریت سوال اصلی: «مبانی فرهنگ اجتماعی امنیتی و دفاعی جامعه عصر غیبت با ابتناء بر اندیشه مهدویت چگونه است؟» با متد نقلی همراه با استنادات روائی به تحلیل و تبیین موضوع خواهد پرداخت.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

تحلیل مبانی فرهنگ اجتماعی دفاعی- امنیتی در عصر غیبت در پرتو اندیشه مهدویت

نویسنده [English]

  • Hossein Elahinejad
Associate professor at Islamic Sciences and Culture Academy, Qom, Iran.
چکیده [English]

Mahdavi society has transcendental characteristics such as comprehensive faith, comprehensive religion, comprehensive welfare, comprehensive comfort, as well as comprehensive security, defense, and resistance. The aforementioned characteristics, especially the characteristics of security, defense and resistance, which have been established and modeled by the waiting (for Imam Mahdi) society, i.e. the society of the Wali Faqih (guardianship of the Islamic jurist) in the era of occultation, their consistency and continuity depend on principles such as the leader focusing on justice, interaction, unity and charisma. Each of these axes, as principles and foundations, provide the context for social characteristics such as comfort, tranquility, welfare, resistance, security, and defense. Because with spread of justice, the public's trust in the system will increase, and through focusing on interaction, the people's serious presence in the society will increase. Moreover, by focusing on unity, the comprehensive and public participation of people in society becomes more serious, and with the charismatic role of the leader, people's love, and interest in the system and its political leaders deepens. The current study focuses on the main question: "What are the foundations of the social-security and defense culture of the society in the era of occultation based on the idea of Mahdism thought?" and it analyzes and explains the issue through anecdotal method along with narrative evidence.

کلیدواژه‌ها [English]

  • An Analysis of the Principles of Defense
  • Security Social Culture in the Age of Imam Mahdi Occultation in the Light of Mahdism
* قرآن کریم.

* نهج البلاغه.

1. ابن‌اثیر، مبارک. (1418ق). النهایة. بیروت: دارالفکر.

2. ابن‌حنبل، احمد. (1416ق). مسند احمد. بیروت: مؤسسة الرسالة.

3. ابن‌شعبه حرانی، حسن.(1363). تحف العقول. قم: انتشارات جامعه مدرسین.

4. ابن‌قیم جوزی، محمد. (1390ق). المنار المنیف. حلب: مکتب المطبوعات الاسلامیة.

5. ابن‌منظور، محمد. (1416ق). لسان العرب. بیروت: دار احیاء التراث العربى، مؤسسة التاریخ العربى.

6. اربلی، علی. (1381ق). کشف الغمة. (مصحح: رسول محلاتی). تبریز: انتشارات بنی‌هاشمی.

7. اصفهانی، راغب. (1412ق). مفردات. بیروت: دارالاسلامیه.

8. برقی، احمد. (1371ق). محاسن. (چاپ دوم). قم: دارالکتب الاسلامیه.

9. تمیمی آمدی، عبدالواحد. (1410ق). غرر الحکم و درر الکلم. (چاپ دوم). قم: دارالکتاب الاسلامی.

10. تهانوی، محمدعلی. (1304ق). ‌کشاف ‌اصطلاحات الفنون. استانبول: ‌انتشارات دار قهرمان.

11. جعفرپیشه، مصطفی. (1384). عدالت و امنیت. مجله حکومت اسلامی، (35)، صص115-135.

12. جوادی آملی، عبدالله. (1389). انتظار بشر از دین. (تحقیق: محمدرضا مصطفی‌پور، چاپ ششم). قم: انتشارات مؤسسه اسراء.

13. حر عاملی، محمد. (1425ق). اثبات الهدی. بیروت: انتشارات اعلمی.

14. حسینی دشتی، مصطفی. (1379). معارف و معاریف. (چاپ سوم). تهران: مؤسسه فرهنگی آرایه.

15. خزاز رازی، علی. (1401ق). کفایة الاثر. (محقق: عبدالطیف حسینی). قم: نشر بیدار.

16. روحانی، محمود. (1386). المعجم الاحصایی لالفاظ القرآن الکریم. فرهنگ آماری کلمات قرآن کریم. مشهد: آستان قدس رضوی.

17. سجستانی، ابی‌داود سلیمان. (بی‌تا). سنن ابی‌داود. بیروت: انتشارات دارالکتاب العربی.

18. صافی گلپایگانی، لطف‌الله. (1421ق). منتخب الاثار. قم: مؤسسه السیده المعصومه(ع)

19. صدوق، محمد. (1362). خصال. قم: انتشارات جامعه مدرسین.

20. صدوق، محمد. (1378ق). عیون اخبار الرضا. تهران: نشر جهان.

21. طبرسی، فضل. (1390ق). اعلام الوری. تهران: اسلامیه.

22. طبری، محمد. (1413ق). دلایل الامامه. قم: نشر بعثت.

23. طریحی، فخرالدین. (1375ش). مجمع البحرین. تهران: انتشارات مرتضی.

24. عسقلانی، ابن‌‌حجر. (1397ش). فتح الباری شرح الصحیح البخاری. بیروت: دارالمعرفة.

25. فراهیدی، خلیل. (1414ق). کتاب العین. قم: انتشارات اسوه.

26. کفعمی، ابراهیم. (1418ق). بلدالامین. بیروت: مؤسسة الاعلمی للمطبوعات.

27. کلینی، محمد. (1407ق). کافی. تهران: دارالکتب الاسلامیه.

28. مجلسی، محمدباقر. (بی‌تا). بحار الانوار. تهران: اسلامیه.

29. مصطفوی، حسن. (1386). التحقیق. تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.

30. مقری القیومی، احمد. (1405ق). المصباح المنیر. قم: دارالهجرة.

31. مسعودی، علی. (1384ش). اثبات الوصی. قم: انصاریان.

32. مکارم، ناصر. (1371ش). تفسیر نمونه. (چاپ دهم). قم: دار الکتب الاسلامیة.

33. نعمانی، محمد. (1397ق). غیبت نعمانی. تهران: نشر صدوق.