دیدگاه یوزف شاخت به فقه اسلامی به‍مثابه دانش اجتماعی

نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی

نویسندگان

1 دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران. تهران. ایران

2 دانشیار دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری فلسفه حقوق، دانشگاه باقرالعلوم(ع)، قم. ایران

10.22081/jiss.2018.50258.1348

چکیده

یوزف شاخت، شرقشناس آلمانی، مطالعات گستردهای درباره فقه اسلامی انجام داده است. از نظر وی حقوق اسلامی جوهره اندیشه اسلامی است و علم فقه با وجود این که از دیگر نظامهای حقوقی همچون رم باستان، حقوق تلمودی- یهودی و ایران عهد ساسانی تأثیرپذیرفته بهگونهای مواد وارداتی را در فرهنگ خود ممزوج نموده که به پدیدهای بیهمتا تبدیل شده است. این مقاله به دنبال پاسخ به این پرسش است که دیدگاه شاخت به فقه اسلامی در قالب گرایشی از دانش اجتماعی چگونه است؟ شاخت با کمک پیش‌فرض‌های تاریخی و روششناختی گلدزیهر در مطالعه‌اش در مورد فقه اسلامی صدر اسلام پیوند تاریخی میان حدیث و فقه را با استناد به پدیده «حلقه مشترک» برهممی‌زند. به این ترتیب، از نظر وی احادیث پایه حقیقی نداشته و جعلی هستند. شاخت با این استدلال بر وارداتیبودن این علم تأکید میکند. همچنین فقه را دانشی اجتماعی میداند که ادارهکننده جامعه مسلمین بوده و هسته اصلی آن عدالت اجتماعی است. احکام فقه احکامی اجتماعی است که بر کنشگر اعمال میشود. از این رو، هسته اصلی نظام اندیشگی فقه کنشگر و کنشگرمحوری است. بنابراین، دانش فقه ضمن آن که دانشی اجتماعی است متشکل از نظریههای خردنگر است. ضمن آن که این دانش ادعای جهانشمولبودن نداشته و به سبب احکام و تقنین قرآنی –که البته در موارد خاصی از قرآن اتخاذشده و در اصل ریشه غربی دارد- اختصاص به جامعه مسلمین دارد. مجموع این نظرات وی را علیرغم تمجیدهایش از فقه در جایگاه دیدگاهی ناهمدلانه نسبت به دانش اجتماعی مسلمانان قرار می‌دهد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Joseph Schacht's view in Islamic Fighh as a social science

نویسندگان [English]

  • Fateme Helali 1
  • hamid parsania 2
  • Masood Moosavi 3
1 Student. Tehran. Iran
2 Associate Professor, Faculty of Social Sciences, University of Tehran, Tehran, Iran
3 Ph.D. student of philosophy of law, University of Baqerul'alum, Qom. Iran
چکیده [English]

Joseph Schacht, German Orientalist, Islamic law knows the essence of Islamic thought. Schacht with historical and methodological assumptions Goldzeher study of Islamic jurisprudence in Islam, the historical link between tradition and jurisprudence with reference to the "joint ring" Brhmmyznd. The argument focuses on Vardatybvdn science. The most pivotal argument that Schacht knows that governing law and social science core of the Muslim community and social justice. The important thing is what Schacht exposition and analysis of jurisprudence considers it a social science? In other words, the core and what is the nature of jurisprudence that introduces it as a social science?Schacht terms of jurisprudence, social laws that apply to the actor. Hence, the core of the intellectual system of jurisprudence, the actor and Knshgrmhvry. So, while social science is the science of jurisprudence; Khrdngr is composed of theories. While this knowledge, does not claim to universality and because of Quranic laws and legislation, which, of course, in certain cases, taken from the Koran and Western roots to the Muslim community is gradually allocated. Collectively, these views, despite his Tmjydhaysh of law in place Nahmdlanh view of the social sciences to Muslims.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Joseph Schacht
  • jurisprudence
  • Islamic law
  • social sciences
  • shared circle