دلالت‌های نهاد خانواده در اسلام برای حل معمای ایسترلین (عدم همبستگی احساس رفاه با تولید سرانه بین کشورها)

نوع مقاله: علمی ـ پژوهشی

نویسنده

دانشکده اهل البیت دانشگاه اصفهان

10.22081/jiss.2018.49135.1304

چکیده

طبق معمای ایسترلین، رفاه و آسایش خاطر مردم یک کشور بستگی کامل به تولید سرانه آنها ندارد. یکی از نظریاتی که برای حل این معما مطرح شده نقش کالاهای غیرمادی در ایجاد رفاه است که نهاد خانواده نقش به سزایی در تولید این کالاها دارد. خانواده نه تنها محل مصرف کالاها و خدمات و عرضه کننده عوامل تولید همچون نیروی کار، سرمایه و زمین، بلکه تولید کننده طیف متنوعی از کالاهای غیرمادی ـ همچون حمایت عاطفی ـ است که یا خود موجب افزایش رفاه شده یا زمینه‌ساز آن هستند. در میان اندیشه‌هایی که خانواده را تولید کننده کالاهای غیرمادی می‌دانند، اسلام از همه جامع‌تر است. طبق آیات و روایات متعدد، خانواده در اسلام یک نهاد مقدس و دارای کارکردهای متنوع است که مهم‌ترین آن را باید قرار گرفتن خانواده در خدمت کمال انسان دانست. لذا خانواده با قرائت اسلامی نه تنها به تولید کالاهای مادی و غیرمادی بلکه به تولید کالاهای معنوی ـ کالاهایی که انسان برای رسیدن به کمال خود بدان نیازمند است ـ نیز می‌پردازد. مقاله حاضر نشان می‌دهد خانواده ایده‌آل اسلامی ـ مرکب از زوجین و فرزندان به مثابه سخت‌افزار و آموزه‌های اسلامی به مثابه نرم‌افزار ـ با بهره مندی از لذات و ارضای امیال گوناگون خود، اولاً به آسایش خاطر دست می‌یابند و ثانیاً زمینه لازم رسیدن خود به کمال را فراهم می‌کنند. بدین ترتیب تخریب نهاد خانواده، زمینه کاهش رضایت خاطر و کمال انسان حتی با وجود افزایش درآمد را ایجاد می‌کند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The function of the Islamic family in solving the puzzle of the lack of empirical relationship between welfare and per capita production (Easterlin Paradox)

نویسنده [English]

  • Vahid Moghadam
Null
چکیده [English]

ased on the Easterlin Paradox, subjective wellbeing of the people of a country does not depend on their income. Several theories have been proposed to solve this paradox, one of which is due to the role of non-material goods in generating prosperity. This study by using the theories of the philosophy of wellbeing, propses pay attention to the role of the family, as a sacred institution, in creation a wide range of non-material goods. From an economic viewpoint, the family not only is the consumer of goods and services and supplier of the factors of production, but also is the producer of a diverse range of non-material goods, such as emotional support, which either enhance the welfare by itself or is a babsis for it. From an Islamic perpective, the main approaches in the philosophy of wellbeing includes hedonism, desire fulfillment, perfectionism and objectie list theory, have their strengths and weaknesses and Islam by accepting a certain type of perfectionism as a hybrid theory, modifies each of these theories to serve the perfection of the human. This paper proves that the Islamic ideal family enjoyes the pleasures, satisfies its vorious desires and provides a variety of factors necessary for its wellbeing as such that: first, their utility as the the ultimate goal of the consumption of material and ono-material goods will be satisfied in the best way and secondly provides the best way to serve them in their perfection.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Easterlin Paradox
  • Islamic family
  • non-material goods
  • per capita production
  • welfare